Ayak Bileği Rahatsızlıkları

Ayak Bileği Rahatsızlıkları

Ayak bileği, vücut ağırlığını taşıyan ve hareket sırasında yüksek yük altında çalışan en önemli eklemlerden biridir. Yürüme, koşma, merdiven çıkma ve denge sağlama gibi temel fonksiyonlar ayak bileği eklemi sayesinde mümkün olur. Bu nedenle ayak bileğinde oluşan en küçük bir sorun bile günlük yaşam kalitesini ciddi şekilde etkileyebilir.

Ayak bileği rahatsızlıkları; travmalar, spor yaralanmaları, tekrarlayıcı zorlanmalar, yapısal bozukluklar ve dejeneratif hastalıklar sonucunda ortaya çıkabilir. Erken dönemde doğru şekilde tedavi edilmeyen ayak bileği problemleri zamanla kronik ağrıya, instabiliteye ve kireçlenmeye yol açabilir.

Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı Op. Dr. Fatih Volkan Tercan, ayak bileği rahatsızlıklarının tanı ve tedavisinde eklemin anatomik yapısını, hastanın aktivite düzeyini ve yaşam beklentilerini birlikte değerlendirerek kişiye özel tedavi planları uygulamaktadır.

Ayak Bileği Rahatsızlıkları Nelerdir?

Ayak bileği rahatsızlıkları oldukça geniş bir yelpazeye sahiptir. Ortopedi ve travmatoloji pratiğinde en sık karşılaşılan ayak bileği problemleri şunlardır:

Ayak Bileği Burkulmaları ve Bağ Yaralanmaları

Ayak bileği burkulmaları, özellikle sporcularda ve günlük yaşamda en sık görülen ayak bileği travmalarıdır. Burkulma sırasında ayak bileğini stabilize eden bağlar zorlanır veya yırtılır.
Tekrarlayan burkulmalar zamanla kronik ayak bileği instabilitesine yol açabilir.

Ayak Bileği Kırıkları

Düşme, trafik kazası veya spor travmaları sonucunda ayak bileğini oluşturan kemiklerde kırıklar meydana gelebilir. Ayak bileği kırıkları eklem yüzeyini ilgilendirdiği için doğru tedavi edilmediğinde kalıcı hasar bırakabilir.

Ayak Bileği Kireçlenmesi (Ayak Bileği Artrozu)

Ayak bileği eklem kıkırdağının zamanla aşınması sonucu gelişir. Çoğu zaman daha önce geçirilmiş travmaların bir sonucudur. Ağrı, şişlik ve hareket kısıtlılığı ile kendini gösterir.

Aşil Tendonu Hastalıkları

Aşil tendiniti ve aşil tendonu yırtıkları ayak bileği arka kısmında ağrıya neden olur. Özellikle aktif bireylerde ve sporcularda sık görülür.

Sinovit ve Eklem İçi Problemler

Ayak bileği eklemi içinde gelişen sinovit, eklem içi sıvı artışı ve iltihaplanma ile seyreder. Hareket sırasında ağrı ve dolgunluk hissi oluşur.

Posterior Tibial Tendon Yetmezliği

Ayak bileği iç kısmında yer alan bu tendonun zayıflaması, zamanla ayak tabanında çökme ve ayak bileği dengesizliğine yol açar.

Tarsal Tünel Sendromu

Ayak bileği iç tarafında sinir sıkışması sonucu oluşur. Yanma, uyuşma ve elektriklenme hissi ile kendini gösterir.

Ayak Bileği Rahatsızlıklarında Tanı Süreci

Doğru tanı, ayak bileği tedavisinin en önemli basamağıdır. Op. Dr. Fatih Volkan Tercan, ayak bileği rahatsızlıklarında detaylı bir ortopedik muayene yaparak:

• Eklem hareket açıklığını

• Bağ stabilitesini

• Yürüme ve basma paternini

• Ağrının lokalizasyonunu

ayrıntılı şekilde değerlendirir.

Tanıyı desteklemek amacıyla:

• Röntgen: Kemik yapılar ve kırıklar

• MR: Bağlar, tendonlar, kıkırdak ve sinovyal yapılar

• BT: Karmaşık kırıklar ve eklem yüzeyi değerlendirmesi

kullanılır.

Ayak Bileği Rahatsızlıklarında Cerrahi Tedavi Yöntemleri

Birçok ayak bileği rahatsızlığı ameliyatsız yöntemlerle tedavi edilebilir. Ancak bazı durumlarda cerrahi tedavi kaçınılmaz hale gelir. Cerrahi karar, hastanın şikâyetlerinin süresi, şiddeti ve günlük yaşam üzerindeki etkisi göz önünde bulundurularak verilir.

Artroskopik Ayak Bileği Cerrahisi

Ayak bileği artroskopisi, eklem içine küçük kesilerden girilerek yapılan minimal invaziv bir cerrahi yöntemdir.
Bu yöntemle:

• Eklem içi sinovit temizlenir

• Kıkırdak lezyonları tedavi edilir

• Serbest cisimler çıkarılır

• Bağ ve kıkırdak kaynaklı ağrılar giderilir

Artroskopik cerrahi, daha az ağrı ve daha hızlı iyileşme süreci sağlar.

Bağ Onarım ve Rekonstrüksiyon Ameliyatları

Kronik ayak bileği instabilitesi olan hastalarda zayıflamış veya yırtılmış bağlar cerrahi olarak onarılır ya da yeniden yapılandırılır. Bu sayede ayak bileği stabilitesi yeniden sağlanır.

Ayak Bileği Kırık Cerrahileri

Yer değiştirmiş veya eklem yüzeyini bozan kırıklarda plak, vida ve özel sabitleme sistemleri kullanılarak anatomik bütünlük sağlanır. Amaç, eklemin normal fonksiyonuna en yakın şekilde iyileşmesini sağlamaktır.

Aşil Tendonu Cerrahisi

Tam yırtık veya tedaviye dirençli aşil tendon hastalıklarında cerrahi onarım uygulanır. Uygun teknikle yapılan cerrahi sonrası fonksiyonel sonuçlar oldukça yüz güldürücüdür.

Ayak Bileği Kireçlenmesinde Cerrahi Yaklaşımlar

İleri evre ayak bileği artrozunda:

• Eklem koruyucu cerrahiler

• Ayak bileği dondurma (artrodez)

• Uygun hastalarda ayak bileği protezi

gibi cerrahi seçenekler değerlendirilebilir.

Op. Dr. Fatih Volkan Tercan, her hastada gereksiz cerrahiden kaçınarak, en doğru zamanda ve en uygun cerrahi yöntemi tercih etmektedir.