Boyun Kireçlenmesi: Nedenleri, Belirtileri ve Tedavi Yöntemleri
Boyun bölgesi, omurganın en hareketli ve aynı zamanda en hassas bölümlerinden biridir. Günlük yaşamda başın hareketlerini sağlayan bu yapı; omurlar, diskler, bağ dokuları ve kaslardan oluşur. Zamanla bu yapılarda meydana gelen yıpranmalar, halk arasında boyun kireçlenmesi olarak bilinen dejeneratif bir sürece yol açabilir. Tıp literatüründe servikal osteoartrit veya servikal spondiloz olarak adlandırılan bu durum, özellikle ileri yaşlarda sık görülmekle birlikte uzun süreli masa başı çalışma, yanlış duruş alışkanlıkları ve omurgayı zorlayan yaşam tarzı nedeniyle daha genç yaşlarda da ortaya çıkabilmektedir.
Boyundaki Kireçlenme Neden Olur?
Boyun omurları arasında bulunan diskler ve eklem yüzeyleri zaman içinde aşınmaya başlayabilir. Bu aşınma sonucunda omurların kenarlarında kemik çıkıntıları oluşabilir ve bu durum kireçlenme olarak tanımlanır.
Boyun kireçlenmesine yol açabilen başlıca faktörler şunlardır:
-
Yaşa bağlı omurga dejenerasyonu
-
Uzun süreli masa başı çalışma
-
Telefon veya bilgisayar kullanımında yanlış duruş
-
Boyun kaslarının zayıflığı
-
Travmalar ve boyun yaralanmaları
-
Genetik yatkınlık
-
Omurga disklerinde meydana gelen yıpranmalar
Bu faktörler zamanla boyun omurlarında hareket kısıtlılığı ve ağrıya neden olabilir.
Boyun Kireçlenmesinin Belirtileri Nelerdir?
Boyun kireçlenmesi bazı hastalarda uzun süre belirti vermeden ilerleyebilirken, bazı kişilerde günlük yaşamı etkileyen şikayetlere yol açabilir.
En sık görülen belirtiler şunlardır:
-
Boyun bölgesinde ağrı ve sertlik
-
Baş hareketlerinde kısıtlılık
-
Omuz ve sırt bölgesine yayılan ağrı
-
Boyun kaslarında gerginlik
-
Kollara yayılan uyuşma veya karıncalanma
-
Uzun süre aynı pozisyonda kalınca artan ağrı
Bu belirtiler zamanla artabilir ve omurga hareketlerinin kısıtlanmasına yol açabilir.
Boyun Kireçlenmesi Baş Ağrısı Yapar mı?
Boyun omurlarındaki kireçlenme özellikle başın arka kısmında hissedilen ağrılara neden olabilir. Bu tür baş ağrıları genellikle ense kökünden başlayarak başın arka kısmına doğru yayılabilir.
Boyun kaslarında oluşan gerginlik ve omurga eklemlerindeki yıpranma, başın destek mekanizmasını etkileyerek gerilim tipi baş ağrılarına neden olabilir.
Boyun Kireçlenmesi Baş Dönmesi Yapar mı?
Boyun kireçlenmesine bağlı olarak ortaya çıkabilecek şikayetlerden biri de boyun kireçlenmesi baş dönmesi yapar mı sorusuyla ilişkilidir. Bazı hastalarda servikal omurgadaki dejeneratif değişiklikler, omurga çevresindeki damar ve sinir yapılarının etkilenmesine neden olabilir.
Bu durum bazı kişilerde baş dönmesi, dengesizlik hissi veya baş hareketleri sırasında oluşan sersemlik gibi şikayetlere yol açabilir. Ancak baş dönmesi farklı nedenlere de bağlı olabileceği için mutlaka uzman değerlendirmesi gerektirir.
Boyun Kireçlenmesi Tanısı Nasıl Konur?
Tanı sürecinde öncelikle hastanın şikayetleri ve fizik muayene bulguları değerlendirilir.
Tanıyı desteklemek için şu görüntüleme yöntemleri kullanılabilir:
-
Röntgen incelemesi
-
Manyetik rezonans görüntüleme (MR)
-
Bilgisayarlı tomografi (BT)
Bu görüntüleme yöntemleri sayesinde omurga eklemlerindeki kireçlenme derecesi, disk yapıları ve sinir basıları detaylı şekilde incelenebilir.
Boyun Kireçlenmesi Tedavisi Nasıl Olur?
Boyun kireçlenmesi tedavisinde genellikle cerrahi dışı yöntemler ilk tercih edilir.
Başlıca tedavi yöntemleri şunlardır:
-
Fizik tedavi ve rehabilitasyon programları
-
Boyun kaslarını güçlendiren egzersizler
-
Ağrı kesici ve antiinflamatuar ilaçlar
-
Postür düzenleme ve ergonomik düzenlemeler
-
Manuel terapi uygulamaları
Bu tedavi yöntemleri omurga üzerindeki yükü azaltarak ağrının kontrol altına alınmasına yardımcı olabilir.
Boyun Kireçlenmesi Cerrahi Tedavi Yöntemleri
Bazı ileri vakalarda sinir basısı gelişebilir veya omurga kanalında daralma meydana gelebilir. Bu tür durumlarda boyun kireçlenmesi cerrahi tedavi yöntemleri gündeme gelebilir.
Cerrahi tedavi seçenekleri arasında:
-
Sinir üzerindeki baskıyı ortadan kaldıran dekompresyon ameliyatları
-
Disk çıkarılması ve omurga stabilizasyonu
-
Omurga sabitleme ameliyatları
Bu ameliyatların amacı sinir dokusunu rahatlatmak ve omurganın stabilitesini sağlamaktır.
Boyun Kireçlenmesi Tedavi Edilmezse Ne Olur?
Tedavi edilmediğinde boyun kireçlenmesi zamanla ilerleyebilir ve omurga hareketlerinde ciddi kısıtlılık oluşturabilir.
İleri vakalarda şu sorunlar görülebilir:
-
Kronik boyun ağrısı
-
Kollara yayılan sinir ağrıları
-
Uyuşma ve güç kaybı
-
Omurga kanal daralması
Bu nedenle uzun süren boyun ağrıları veya hareket kısıtlılığı yaşayan kişilerin ortopedi uzmanına başvurması önemlidir. Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı Op. Dr. Fatih Volkan Tercan, boyun kireçlenmesi ve omurga hastalıklarının tanı ve tedavisinde modern ortopedik yaklaşımlar ve güncel tedavi yöntemleri ile hastalarına kapsamlı bir değerlendirme sunmaktadır. Erken tanı ve doğru tedavi planı sayesinde boyun kireçlenmesine bağlı şikayetler kontrol altına alınabilir ve hastaların yaşam kalitesi önemli ölçüde artırılabilir.